SSH ile uzak sunuculara güvenli ve şifreli bağlantı kurmak, dosya yönetimi, servis kontrolü ve sunucu yönetimi gibi işlemleri hızlıca yapmanı sağlar. Sunucu IP’si, kullanıcı adı ve port bilgisine sahipsen; terminal veya uygun bir istemciyle birkaç adımda bağlanabilirsin.
Bu rehberde hem Linux/macOS hem de Windows (PuTTY) için anlaşılır adımlar, dikkat etmen gereken şartlar ve bağlantı kurarken kullanabileceğin alternatif araçlar yer alır.
SSH ile nasıl bağlantı kurulur? Nedir?
SSH (Secure Shell) uzak bir sunucuya güvenli şekilde komut satırı üzerinden bağlanmanı sağlayan şifreli bir protokoldür. Genellikle Linux sunuculara erişmek, dosya yönetimi yapmak, servisleri kontrol etmek ve sunucu yönetimi için kullanılır.
SSH ile nasıl bağlanacağının kısa cevabı: sunucunun IP adresini, SSH portunu ve kullanıcı adını biliyorsan bilgisayardaki terminal veya SSH istemcisi ile ssh kullanıcı@IP-adresi -p PORT komutunu çalıştırarak bağlanırsın. Hem Windows hem Linux/macOS için adımlar aşağıda yer alıyor.
Daha teknik detaylar için resmi dokümantasyona bakabilirsin: SSH protokolü — SSH.com. Sunucu kategorimizdeki diğer yazılar için: Sunucu kategorisi.
| Özellik | Açıklama | Değer |
|---|---|---|
| Sunucu adresi | Sunucunun IP adresi veya alan adı | örnek: 1.2.3.4 |
| Kullanıcı adı | Sunucuda tanımlı bir kullanıcı (root, ubuntu, deploy vb.) | örnek: root |
| Kimlik doğrulama | Şifre veya SSH anahtarı (key) | Şifre / Anahtar |
| Port | SSH hizmetinin dinlediği port (varsayılan 22) | 22 veya özelleştirilmiş |
SSH ile nasıl bağlantı kurulur? Adım Adım
Linux ve macOS için SSH bağlantı adımları
Linux veya macOS üzerinde terminal kullanarak bağlanmak en doğrudan yoldur; temel adımlar terminal açma ve uygun ssh komutunu çalıştırmaktan ibarettir.
- Terminal uygulamasını açın.
- Sunucu bilgilerini (IP, kullanıcı, port) öğrenin. Örnek: IP: 1.2.3.4, kullanıcı: root, port: 22.
- Temel bağlantı komutu: ssh kullanıcı@IP-adresi. Örnek: ssh root@1.2.3.4
- Farklı port: Sunucu varsayılan dışı bir port kullanıyorsa komut: ssh root@1.2.3.4 -p 2222
- Host doğrulaması: İlk bağlantıda çıkan “The authenticity of host…” uyarısında yes yazarak onaylayın.
- Şifre girişi: İstenirse şifreyi yazın (yazarken karakterler görünmez, bu normaldir).
- Başarılı giriş: Giriş başarılıysa komut satırında sunucunun adı görünür ve sunucuya bağlanmış olursunuz.
Windows (PuTTY) ile SSH bağlantı adımları
Windows kullanıcıları için en yaygın ve pratik istemci PuTTY‘dir; grafik arayüzü ile IP, port ve kullanıcı bilgilerini girip kolayca bağlanabilirsiniz.
- PuTTY programını resmi sitesinden indirip kurun.
- PuTTY’yi açın.
- Host Name (or IP address) alanına sunucunun IP adresini yazın (örn: 1.2.3.4).
- Port alanına SSH portunu yazın (varsayılan 22).
- Connection type kısmında SSH seçili olduğundan emin olun.
- Sol menüden Connection > Data sekmesine girin ve Auto-login username kısmına sunucu kullanıcı adını yazın (örn: root).
- Eğer SSH anahtar kullanıyorsanız, sol menüden Connection > SSH > Auth bölümüne girin ve Private key file kısmından .ppk dosyanızı seçin.
- Ana ekrana dönün ve Open butonuna tıklayın.
- İlk bağlantıda gelen güvenlik uyarısında Yes seçimini onaylayın.
- Şifre istiyorsa şifreyi girin ve Enter’a basın. Başarılı girişten sonra sunucuya bağlanırsınız.
Visual Studio Code ile SSH bağlantı (opsiyonel)
Geliştirme ortamından doğrudan sunucuya bağlanmak isteyenler için Visual Studio Code ve Remote – SSH eklentisi pratik bir çözümdür.
- Bilgisayarında VS Code yoksa kurun.
- VS Code içinden Extensions bölümüne gidin.
- “Remote – SSH” eklentisini arayıp yükleyin.
- Sol alt köşedeki uzak bağlantı simgesine tıklayın ve “Remote-SSH: Connect to Host” seçeneğini seçin.
- Açılan alana şu formatta bağlantı bilgisi girin: ssh kullanıcı@IP-adresi -p PORT
- İlk bağlantıda anahtar doğrulama sorusuna onay verin ve gerekiyorsa şifrenizi girin.
- Bağlandıktan sonra VS Code üzerinden sunucudaki dosyalarla çalışabilirsiniz.
Gerekli Şartlar / Bilinmesi Gerekenler
Bağlantı kurmadan önce bazı gereksinimleri kontrol etmek bağlantı problemlerini önler; aşağıdaki maddeler bağlantı için temel şartları ve olası engelleri özetler.
| Özellik | Açıklama | Değer |
|---|---|---|
| SSH servisi | Sunucuda SSH servisi (sshd) çalışıyor olmalı | genelde port 22 |
| Sunucu adresi | Sunucuya atanmış IP adresi veya DNS üzerinden ulaşılabilen alan adı | örnek: 1.2.3.4 veya example.com |
| Ağ kısıtlaması | Kullandığın ağ veya modem SSH portunu engellemiyor olmalı | Kurumsal ağlarda port kısıtlaması olabilir |
| Firewall | Sunucunun veya ağın güvenlik duvarında ilgili port için izin verilmeli | allow |
| SSH anahtar kullanımı | Şifre yerine SSH key kullanmak daha güvenlidir | tercih edilir |
| Şifre gizliliği | Sunucu şifresi girilirken karakterlerin görünmemesi normaldir | güvenlik özelliği |
| Root erişimi | Root kullanıcıya doğrudan SSH erişimi kapalı olabilir; normal kullanıcıyla bağlanıp sudo kullanmak gerekebilir | kısıtlanmış olabilir |
| Brute-force koruması | Yanlış şifre denemelerinde fail2ban benzeri yazılımlar IP’yi geçici engelleyebilir | geçici engelleme |
Eğer bağlantı kuramıyorsan, öncelikle IP, port ve kullanıcı adı bilgilerini kontrol et; ardından sunucu tarafındaki firewall ve ağ tarafındaki kısıtlamaları (modem/ISP/kurumsal ağ) incele. Çoğu bağlantı sorunu yanlış bilgi veya engellenmiş porta bağlıdır.
Not: SSH protokolü kullanımı ücretsizdir; bağlandığın sunucu hizmeti (hosting, VPS, dedicated) ücretli olabilir ancak protokol için ayrıca ücret talep edilmez.